Als je in Griekenland uit eten gaat, kom je ze vrijwel altijd tegen op de menukaart: mezedes. Kleine (voor)gerechten die samen op tafel komen en bedoeld zijn om te delen. Mezedes zijn onlosmakelijk verbonden met de Griekse eetcultuur en zeggen veel over hoe Grieken met eten omgaan: ontspannen, sociaal en zonder vaste volgorde.
Met mezedes draait eten in Griekenland om delen en gezelligheid.
In plaats van ieder een eigen hoofdgerecht te bestellen, kiezen Grieken vaak meerdere mezedes tegelijk. Die worden in het midden van de tafel gezet, zodat iedereen kan pakken wat hij wil. Eten in Griekenland wordt zo nog meer een gezamenlijk moment, waarbij proeven en delen belangrijker zijn dan porties of luxe gangen.
Wat betekent het woord mezedes?
Het woord mezedes (mezzes) komt oorspronkelijk uit het Grieks en wordt gebruikt voor kleine hapjes die bij een drankje of maaltijd worden gegeten. De herkomst van het woord ligt waarschijnlijk in het Ottomaanse rijk, waar vergelijkbare kleine gerechten al eeuwenlang werden geserveerd om samen te delen.
In Griekenland kreeg mezedes een eigen plek in het dagelijks leven. Niet als voorgerecht in de klassieke zin, maar als volwaardig eetmoment. In een taverna of tsipouradika kunnen mezedes een hele avond vullen, zeker als ze worden gecombineerd met Griekse wijnen, ouzo of tsipouro.
Delen en samen eten in de Griekse eetcultuur
Mezedes zijn nauw verbonden met de manier waarop Grieken eten. Gerechten komen vaak tegelijk op tafel, blijven staan en worden gedeeld zonder vaste volgorde. Brood wordt gebruikt om te dippen, bestek wordt gedeeld en niemand kijkt vreemd op als je nog een extra schaaltje bestelt.
Dit maakt mezedes voor veel Nederlanders aantrekkelijk. Het lijkt op wat wij kennen als Griekse tapas, Griekse hapjes of een Griekse borrelplank, maar in Griekenland is het geen trend of concept. Het is simpelweg de manier waarop men hier al generaties lang samen eet.
Bekende en populaire Griekse mezedes
Hoewel mezedes per regio en seizoen verschillen, zijn er een aantal gerechten die je in heel Griekenland vaak tegenkomt:
- Tzatziki – Yoghurt met komkommer, knoflook en olijfolie
- Taramasalata – Romige viskuitdip
- Melitzanosalata – Auberginedip
- Dolmades – Gevulde druivenbladeren
- Feta – Geserveerd puur, gemarineerd of uit de oven
- Keftedakia – Kleine gehaktballetjes
- Gebakken courgette of aubergine – Vaak met tzatziki
- Saganaki – Gebakken kaas
- Gegrilde vis of zeevruchten – Vooral aan de kust
Deze mezedes worden zelden alleen gegeten. Juist de combinatie van verschillende smaken en structuren maakt het zo aantrekkelijk om meerdere schaaltjes te bestellen en rustig de tijd te nemen. In de moderne Griekse keuken zien we ook andere hapjes, vaak creatief en met invloeden uit het Midden-Oosten.
Griekse tapas en borrelplank thuis
Ook buiten Griekenland zijn mezedes populair. Thuis worden ze vaak gepresenteerd als Griekse tapas, Griekse hapjes of een Griekse borrelplank. Met een paar eenvoudige ingrediënten kun je al snel een tafel vullen met kleine gerechtjes die perfect zijn om te delen.
Typisch is dat het niet draait om perfectie of uitgebreide bereidingen. Goede olijfolie, verse kruiden, brood en een paar klassieke mezedes zijn voldoende om de sfeer van een Griekse avond aan tafel te halen. Wil je ze thuis zelf maken, bekijk dan onze Griekse recepten.
Mezedes proeven tijdens je vakantie in Griekenland
Voor wie in Griekenland op vakantie is, zijn mezedes een ideale manier om de keuken te leren kennen. En voor alle leeftijden. Je proeft meerdere gerechten, zit langer aan tafel en eet zoals de Grieken zelf eten. Vooral in kleine tavernes en dorpen zie je dat deze gerechtjes vaak vanzelfsprekend worden geserveerd, soms zelfs zonder uitgebreide menukaart.
Mezedes zijn daarmee niet alleen eten, maar een ervaring die past bij het tempo en de gastvrijheid van Griekenland.
